Hidradenitis Suppurativa'da Bitkisel Tedavi Ne İşe Yarar?

Bu yazıyı sizi yargılamak için yazmadım. HS hastasının bitkisel ürünlere yönelmesini çok iyi anlıyoruz. Yıllarca tanı konmamıştır. Antibiyotikler işe yaramamış gibi görünmüştür. Utanç yüzünden doktora gitmek zorlaşmıştır. İnternette "koltuk altındaki şişliğe zerdeçal" yazan biri en azından bir umut verir. Ama kliniğimizde bu arayışın sonucunu görüyoruz. Yanık cilt, artmış iltihap ve en acısı kaybedilmiş zaman. O yüzden hepsini tek tek anlatacağım.

Neden Hiçbir Bitki HS'yi Tedavi Edemez?

Kısa cevap hastalığın işleyişindedir. HS'nin görünen kısmı şişlik ve akıntıdır. Ama asıl olay cildin altındadır. Kıl kökleri tıkanır. İltihap zincirleme büyür. Zamanla cilt altında tüneller oluşur (hidradenitis suppurativa rehberi). Cilt üstüne sürülen hiçbir madde bu derinliğe yeterince ulaşamaz. Ulaşsa bile sorun çözülmez. Çünkü kurulmuş tünel, ilaçla bile kapanmayan yapısal bir sorundur. Çözümü işlemdir. Bitkisel ürünlerin yapabileceği en fazla şey, yüzeydeki rahatlığı artırmaktır. Yazıyı bu sınırı bilerek okuyun.

Zararsız Bitkisel Destekler (Yeşil Grup)

Ilık kompres aslında bitki bile değildir. Ama bu listenin en etkilisidir. Gergin şişliğin üzerine günde birkaç kez 10 dakika ılık ve nemli kompres koyun. Ağrıyı hafifletir. Yüzeye yakın apsenin kendiliğinden boşalmasını kolaylaştırır. Aloe vera jeli tahriş olmuş cildi yatıştırabilir. Saf ve kokusuz formu seçilirse riski düşüktür. Tedavi etmez, rahatlık verir. Bu kadarı da bir şeydir. Zerdeçal (kurkumin) takviyesi ağızdan alınır. Genel iltihap eğilimini azaltabildiğine dair zayıf ve orta düzeyde veri vardır. Denemek isteyen hastama engel olmam. Ama kan sulandırıcı kullananlar mutlaka hekim onayı almalıdır. Cilde zerdeçal lapası sürmenin ise faydası gösterilememiştir. Cildi sarıya boyaması ise kesindir.

Dikkat Gerektiren Riskli Denemeler (Sarı Grup)

Çay ağacı yağı internette en çok önerilen üründür. Antiseptik etkisi gerçektir. Ama sorun şuradadır. HS'nin tuttuğu bölgeler vücudun en hassas ve en çok sürtünen ciltleridir. Koltuk altı, kasık ve makat çevresi böyledir. Uçucu yağlar buralarda tahriş ve alerjik egzama yapmaya çok yatkındır. Tahriş olan cilt, HS ataklarına daha da açık duruma gelir. Yani fayda ararken zarar görürsünüz. Aynı uyarı lavanta, okaliptüs ve doğal yağ karışımları için de geçerlidir. Yine de kullanacaksanız kurallar şunlar. Bolca seyreltin. Önce kolunuzda küçük bir alanda deneyin. Kızarıklık olursa hemen bırakın. Bizim önerimiz ise hiç bulaşmamanızdır.

Cilde Zarar Veren Uygulamalar (Kırmızı Grup)

Bu grupta tartışma yoktur. Sarımsak ya da soğan lapası bağlamak halk tariflerinin en bilinenidir. Hassas kıvrım cildinde kimyasal yanık yapar. Sarımsak yanığıyla gelen bir hastayı gören hekim, bu tarifi bir daha önermez. Sirke, limon ve karbonat uygulamaları da aynı gruptandır. Asit ve baz tahrişi, iltihaplı cildi savunmasız bırakır. Şişliği iğneyle deşmek, sıkmak ya da patlatmak bitkisel değildir ama aynı derecede zararlıdır. İltihabı derine yayar. Tünelleşmeyi hızlandırır. İzleri artırır. Genel kural şudur. Açık ve akıntılı yaraya hiçbir mutfak malzemesi sürülmez.

Bitkisel Arayışın En Büyük Zararı: Kaybedilen Zaman

Bitkisel denemelerin en büyük zararı çoğu zaman ciltte olmaz. Kaybedilen zamanda olur. HS ilerleyici bir hastalıktır. Bunu evre yazısında anlattık. Tekil şişlikler dönemi (evre 1) tedavi için en değerli dönemdir. Zerdeçal ve yağlarla geçen altı ay, bu dönemin kapanmasına yetebilir. Yani tüneller bu sürede kurulabilir. Aynı altı ayda yapılacak doğru işler bellidir. Tanı ve evreleme yapılır. Gerekiyorsa ilaç başlanır. Sigara ve kilo sorunları ele alınır. Akıllı evde bakım uygulanır. Bitkisel ürünler ancak bu planın yanında ve zararsız grupta kalırsa sorun olmaz.

Sık Sorulan Sorular

Komşuma bal ve pudra karışımı iyi gelmiş. Deneyeyim mi?

Bu tür "iyi geldi" örneklerinin çoğu tesadüftür. Uygulama, atağın kendiliğinden yatıştığı döneme denk gelmiştir. HS atakları tedavisiz de iner ve çıkar. Bal görece zararsızdır. Kaybınız sadece zaman olur. Ama bunu tedavi planının yerine koymayın.

Çay ağacı yağını yıllardır kullanıyoruz, sorun görmedim. Devam edebilir miyim?

Tahriş yaşamadıysanız şanslısınız. Düşük yoğunlukta ve sağlam cilde sürmek koşuluyla karşı çıkmayız. Ama açık yaraya ve akıntılı bölgeye sürmeyin. Bunun bir tedavi olmadığını da unutmayın.

Tamamen doğal tedaviyle iyileşen yok mu?

Hafif, evre 1 hastalık bazen uzun süre sessiz kalabilir. Bunu sağlayan yaşam değişiklikleridir. Sigarayı bırakmak, kilo vermek ve sürtünmeyi azaltmak gibi. Yani işe yarayan bitki değil, bu değişikliklerdir. Tünelleşmiş hastalığın doğal yolla kapandığı ise görülmemiştir.

Bitkisel ürün kullanıyoruz. Muayenede söylemeli miyim?

Mutlaka söyleyin. Cilt bulgularını doğru yorumlamak için gerekir. İlaç etkileşimlerini yönetmek için de gerekir. Zerdeçal ve kan sulandırıcı buna örnektir. Yargılanmazsınız. Tam tersine planı gerçek hayatınıza göre kurarız.

Kaynaklar

• American Academy of Dermatology (AAD) — Hidradenitis Suppurativa, aad.org
• NHS — Hidradenitis suppurativa, nhs.uk

Aylarınızı denemelere değil, doğru plana verin. Doğru tanıyla başlayalım: 444 8 623, Levent.